دغدغه‌ها پیرامون «بودجه۹۹»/ مردم نگران فروش اموال دولت‌اند

در کنار کارشناسان، شما مخاطبین فارس من هم در این مدت نگران بودجه بودید. این، از حجم بالای سوژه‌هایی که با موضوع «بودجه» ثبت کردید و امضاهایی که پای این سوژه‌ها زدید پیدا بود.

آخر پاییز برای دولت، نه فصل شمردن جوجه‌ها که فصل حساب‌کردن بودجه‌هاست. لایحه‌ای که سرنوشت دخل‌وخرج تمام نهادهای حاکمیتی را تعیین می‌کند، معمولا در نیمه دوم آذر هرسال تحویل مجلس می‌شود و بهارستان‌نشین‌ها تا پایان سال فرصت دارند زیروبمِ این لایحه را بررسی کنند. زمستان برای ادارات، شرکت‌ها، موسسات و سازمان‌‎های حاکمیتی داغ‌ترین فصل سال است. فصلی پر از لابی، جلسه، مذاکره و گفتگو برای چانه‌زدن با نمایندگان ملت و تعیین سرنوشت بودجه، که نبض و شریان حیات آن‌هاست.

اواسط آذر امسال، حسن روحانی با حضور در ساختمان بهارستان، لایحه بودجه سال۹۹ را به مجلس تقدیم کرد. لایحه‌ای که از همان روزهای نخست انتشار، بسیاری از کارشناسان را شگفت‌زده و نگران کرد. در کنار کارشناسان، شما مخاطبین فارس من هم در این مدت نگران بودجه بودید. این، از حجم بالای سوژه‌هایی که با موضوع «بودجه» ثبت کردید و امضاهایی که پای این سوژه‌ها زدید پیدا بود. نگرانی‌ها و دغدغه‌های شما درباره «بودجه» البته محدود به ماجرای بودجه‌ی۹۹ نیست و کمپین‌های متنوع دیگری درباره این لایحه‌ی آخرِ پاییزی در سامانه «فارس من» ثبت شده. در سومین قسمت «ذره‌بین فارس من» سراغ سوژه‌های بودجه‌ای شما رفته‌ایم. سوژه‌های به رنگ پول و در حال‌وهوای آخر پاییز!

اول | حراج اموال عمومی در یک بودجه مبهم و غیرواقعی

«در این لایحه درآمدی های نفتی پیش بینی شده کاملا غیر واقعی بوده و به احتمال بسیار زیاد بخش قابل توجهی از آن محقق نخواهد شد که این امر سبب کسری سرسام آور بودجه در سال پیش رو می باشد و دولت برای جبران این کسری دست به هر اقدامی بزند سبب افزایش تورم خواهد شد.»کمپین «آیا نمایندگان مجلس با لایحه بودجه۹۹ مخالفت می‎‌کنند؟» مهم‌ترین دلایل مخالفت با کلیات لایحه بودجه را این‌طور بیان کرده.

ایجادکننده این کمپین در ادامه می‌نویسد:« تاسف بارتر اینکه همچنان در این لایحه خبری از تعریف پایه‌های مالیاتی جدید مانند مالیات بر عایدی سرمایه، مالیات موسسات آموزشی کنکور، سلبریتی‌ها، مناطق آزاد و غیره نیست و همچنین هیچ سازوکار مشخصی برای جلوگیری از فرارهای مالیاتی هم در این لایحه در نظر گرفته نشده است.» این کمپین که در روز ۶دی‌ماه ثبت شده، یکی از کمپین‌های پرطرفدار «فارس من» در هفته گذشته بوده و بیش از ۳۵۰ حامی داشته.

یکی از مهم‌ترین بخش‌های این کمپین اینجاست:«مطابق این لایحه در سال بعد بسیاری از اموال دولت به فروش گذاشته خواهد شد و با توجه به سوابق تلخ خصوصی‌سازی در کشور و نبود الزامات کافی برای این امر، موجب فساد و رانت‌خواری افراد ذی نفع خواهد بود.» مساله فروش اموال دولتی آن‌ هم در این حجم بالا، یکی از عجیب‌ترین اتفاقت بودجه۹۹ است و سرنوشت چندهزارمیلیارد پول بی‌زبان را به دست فرآیندهایی مبهم سپرده. اعضای کمیسیون تلفیق البته با نادیده‌گرفتن هشدارهای منتقدین و ابهامات بودجه، کلیات بودجه۹۹ را تصویب کردند. بودجه‌ای که نظرات کارشناسان، نشان می‌دهد سال سختی برای کشور خواهد ساخت.

 

دوم | آقای نماینده کجایی؟ دقیقا کجایی؟

اینکه  نماینده مجلس باشی، عضو کمیسیون تلفیق باشی، در شبکه‌‎های اجتماعی منتقد کلیات بودجه هم باشی اما در روز تعیین سرنوشت این لایحه، کار دیگری را به جلسه کمیسیون ترجیح دهی واقعا نوبر است! محسن بیگلری، نماینده مردم سقز و بانه در مجلس شورای اسلامی با غیبت در جلسه رای‌گیری، وزن مخالفان را در رقابت میلی‌متری برای تصویب کلیات لایحه بودجه، کاهش داد و زمینه‌ساز پیروزی موافقان در جلسه رای‌گیری بود. حالا جمعی از مخاطبان «فارس من» از ۵دی با ایجاد کمپین «چرا نماینده استان کردستان در جلسه کمیسیون تلفیق بودجه غایب بود؟» گریبان آقای نماینده‌ی غایب را گرفته‌اند و به دنبال پاسخ سوال خود از وکیلشان هستند. این کمپین بیش از ۱۴۰ حامی دارد و اگر شما هم می‌خواهید بدانید آقای نماینده در روز تعیین سرنوشت بودجه کجا بوده، به امضاکنندگان این کمپین بپیوندید.

 

سوم | در انتظار پخش زنده

تمام‌وکمالِ لایحه‌ی‌ بودجه، همزمان با ارائه‌ی آن به مجلس، در رسانه‌ها منتشر می‌شود. اما متن خامِ لایحه آن‌قدر پیچیده است که تقریبا هیچ‌کس جز اقتصادخوانده‌ها نمی‌تواند از آن سر در بیاورد. جدول‌ها و عددهای در هم تنیده‌ی این لایحه، معمولاً فهم آن را برای کسانی که اقتصاد بلد نیستند، دشوار می‌کند و حتی گزارش «بودجه به زبان ساده» که مرکز پژوهش‌های مجلس منتشر می‌کند هم نمی‌تواند این پیچیدگی را برای عموم مردم کم کند. برای همین، جمعی از مخاطبین ما در دو کمپین متفاوت اما مشابه، خواستار انتشار جزئیات مذاکرات کمیسیون تلفیق مجلس هستند و یکی از این کمپین‌ها پیشنهاد پخش زنده جلسات این کمیسیون از رسانه ملی را داده است. هر دو کمپین (در اینجا و اینجا ببینید) پرطرفدار هستند و می‌توانید برای پیوستن به آن‌ها، اقدام کنید.

 

چهارم | اصلاحش کن!

خرداد۹۸ و پیش از آن‌که بحث‌های مربوط به بودجه۹۹ این‌همه سروصدا کند، یکی از مخاطبان با ایجاد کمپین «ساختار بودجه را اصلاح کنید» نوشته بود «ساختار معیوب و پیچیده بودجه در شرایط تحریم کشور نیازمند اصلاح است ضمن اینکه باید اتکای بودجه به نفت و نقدینگی بالای موجود در کشور و فرارهای مالیاتی کم شود.» این کمپین بیش از ۲۰۰ امضا جمع کرد و خبرنگاران فارس آن را پیگیری کرد. یکی از نمایندگان مجلس در پاسخ پیگیری‌های ما گفت: «بارها نمایندگان مجلس در خصوص لزوم اصلاح ساختار بودجه و توجه دولت به این موضوع تذکر شفاهی و کتبی داده‌اند.» اوضاع و احوال بودجه۹۹ هم نشان می‌دهد دولت علاقه‌ای به اصلاح ساختار بودجه نداشته.

 

پنجم | فقط ۱۵ درصد ؟

سال۹۸ با یک خبر خوب برای کارمندان آغاز شد. افزایش حقوق و دستمزدها، تفاوت معناداری با سال‌های گذشته داشت و دولت علاوه بر افزایش معمول و همیشگی، به کلیه حقوق‌ها ۴۰۰هزارتومان اضافه کرده بود که این افزایش ۴۰۰هزارتومانی، افزایش حقوق برای کارگران را به بیش از ۴۰ درصد می‌رساند. تدبیر دولت در سال۹۸، نارضایتی کارمندان از اوضاع اقتصادی کشور را کاهش داد و آن‌ها را کمی امیدوار کرد.

۳۰ شهریور۹۸، دو و نیم‌ماه پیش از ارائه لایحه بودجه به مجلس، یکی از مخاطبان ما کمپین «افزایش حقوق کارمندان برای سال ۹۹ را بیشتر از نرخ تورم لحاظ کنید» را در سامانه «فارس من» ثبت کرد و از بودجه‌نویسان مملکت خواست به فکر افزایش حقوق و دستمزد کارمندان باشند. بررسی بودجه۹۹ اما نشان می‌دهد سازمان برنامه و بودجه، هم تصمیم خوب سال قبل را نادیده گرفته و هم درخواست‌هایی از جنس درخواست این مخاطب فارس من را. در لایحه بودجه۹۹، تنها ۱۵درصد افزایش حقوق در نظر گرفته شده که به راحتی هم می‌شود حدس زد این درصد، در مقایسه با نرخ تورم، بیشتر شبیه یک شوخی است! اگر این بخش از لایحه بودجه به دست نمایندگان مجلس اصلاح نشود، احتمالاً سال دشواری در انتظار کارمندان و کارکنان دولت خواهد بود.

 

سوژه زیاد، پاسخ کم

مطالبات بودجه‌ای شما، متنوع‌تر از چیزی بود که تصور می‌کردیم. علاوه بر همه‌ی موارد بالا، درخواست افزایش بودجه آموزش‌و پرورش، رشد بودجه سپاه پاسداران، تحقیق و تفحص از بودجه دفتر ریاست‌جمهوری، شفاف‌سازی بودجه‌ی «در اختیار» سران قوا، افزایش بودجه دفاعی و لزوم استقلال بودجه صداوسیما از دولت هم در میان سوژه‌های شما با موضوع «بودجه» حضور پررنگی داشتند. با وجود همه این سوژه‌های رنگارنگ اما  تعداد سوژه‌های به ثمر نرسیده در میان سوژه‌های بودجه‌ای، بالاست. برنامه‌وبودجه‌ای‌ها همچنان ساز خودشان را می‌زنند و انگار حتی مجلس هم نمی‌تواند در مقابل این ساز ناکوک، مقاومتی داشته باشد. شاید اگر کمپین‌های پرطرفدارتر و بزرگتری شکل بگیرند، سوژه‌های بودجه هم به سامان برسند. منتظر سوژه‌های شما هستیم.

فارس
انتهای خبر/